შესავალი · უკრაინული პოეზიის კლასიკოსი

ლესია უკრაინკა და საქართველო

უკრაინული ლიტერატურის კლასიკოსის, პოეტის, დრამატურგისა და საზოგადო მოღვაწის ლესია უკრაინკას (ნამდვილი სახელი - ლარისა კოსაჩ-კვიტკა) ცხოვრება და შემოქმედება მჭიდროდ არის დაკავშირებული საქართველოსთან. მისი ცხოვრების ბოლო ათწლეული (1903–1913 წლები) თითქმის მთლიანად საქართველოს სხვადასხვა რეგიონებს დაუკავშირდა. პროგრესირებადი დაავადების გამო საქართველო მისთვის იქცა არა მხოლოდ იძულებით კლიმატურ თავშესაფრად, არამედ უმნიშვნელოვანეს შემოქმედებით პლატფორმად, სადაც მან თავისი საუკეთესო დრამატული ნაწარმოებები და ფილოსოფიური პიესები შექმნა.

თავი II · საქართველოში გადმოსახლების მიზეზები

საქართველოში გადმოსახლების მიზეზები და პირველი წლები

საქართველოში, ლესია უკრაინკა პირველად 1903 წელს ჩამოვიდა. ამ ნაბიჯს ორი ძირითადი მიზეზი ჰქონდა:

პირველ ხანებში წყვილი თბილისში დასახლდა. თბილისური ცხოვრების პერიოდში ლესია აქტიურად ადევნებდა თვალს ადგილობრივ პრესას და კულტურულ ცხოვრებას. მიუხედავად იმისა, რომ მატერიალურად უჭირდათ და ხშირად იცვლიდნენ საცხოვრებელ ბინებს, ლესია წერილებში აღნიშნავდა, რომ თბილისის მრავალფეროვანი გარემო მასზე დადებითად მოქმედებდა.

შემოქმედებითი მწვერვალი · ტყის სიმღერა

„ტყის სიმღერა“ და დრამატურგია

საქართველოში გატარებული წლები ლესია უკრაინკას დრამატურგიისთვის გარდამტეხი აღმოჩნდა. სწორედ აქ, სამშობლოსთან ფიზიკური დაშორების პიროებებში, მან დაწერა თავისი მონუმენტური ნაწარმოებები: „ტყვეთა სახლში“, „რუფინი და პრიცილა“, „იოჰანა, ხუსას ცოლი“, „ადვოკატი მარტიანი“.

მისი შემოქმედების უპირობო მწვერვალად მიჩნეულია დრამა (პოეტურ-ფანტასტიკური პიესა) „ტყის სიმღერა“, რომელიც მან 1911 წლის ზაფხულში, ქუთაისში ცხოვრებისას, სულ რაღაც 10-12 დღეში დაწერა. პიესის სიუჟეტი მთლიანად ეფუძნება უკრაინულ მითოლოგიას, ვოლინის მხარის ფოლკლორსა და ტყის სულების სახეებს (მავკა, ლეშაი და სხვა). პიესა ეხება ადამიანის პრაგმატული ყოფისა და ბუნების მისტიკური, თავისუფალი სულის დაპირისპირებას, რაც დღემდე უკრაინული ლიტერატურის შედევრად ითვლება.

სოციალური კავშირები · ინტელიგენცია

კავშირები ქართულ ინტელიგენციასთან

ლესია უკრაინკა არ ცხოვრობდა ჩაკეტილად; იგი აქტიურად თანამშრომლობდა ქართულ საზოგადოებრივ და სამეცნიერო წრეებთან. იგი მეგობრობდა და მიმოწერას ინარჩუნებდა ისეთ მოღვაწეებთან, როგორებიც იყვნენ ლადო ალექსი-მესხიშვილი (ცნობილი მსახიობი და რეჟისორი), ნიკო მარი და ადგილობრივი პედაგოგები. იგი დიდ ინტერესს იჩენდა ქართული ლიტერატურისადმი და თავის მხრივ ხელს უწყობდა უკრაინულ პრესაში კავკასიის შესახებ ობიექტური ინფორმაციის გავრცელებას. მისი მეუღლე, კლიმენტ კვიტკა, მჭიდროდ თანამშრომლობდა ქართველ მუსიკოსებთან და აგროვებდა ქართულ ფოლკლორულ მელოდიებს, რაშიც ლესიაც აქტიურად ეხმარებოდა.

მემკვიდრეობა · კულტურული კვალი

მემორიალიზაცია საქართველოში

საქართველოს საზოგადოებამ და სახელმწიფო უწყებებმა წლების განმავლობაში შეინარჩუნეს ლესია უკრაინკას ხსოვნა, რაც დღეს რამდენიმე მნიშვნელოვან ობიექტშია ასახული:

ლესია უკრაინკას მემკვიდრეობა საქართველოში აღქმულია არა მხოლოდ როგორც უცხოელი ავტორის ბიოგრაფიული ეპიზოდი, არამედ როგორც ორი ქვეყნის კულტურული და ჰუმანიტარული ურთიერთობის მყარი ისტორიული საფუძველი.